Pliki fotograficzne RAW - co to jest i kiedy warto używać.
Pliki fotograficznie RAW to tak naprawdę surowy zapis danych z matrycy aparatu, zawierający więcej informacji o jasności, kolorze niż JPG. Dzięki temu RAW zapewnia większą rozpiętość tonalną i swobodę edycji. Znacznie łatwiej korygować ekspozycję, balans bieli i kolory bez straty jakości.
Pliki fotograficzne RAW a JPG. Najważniejsze różnice.
JPEG – to gotowe skompresowane pliki fotograficzne, które aparat poprawia jeszcze przed zapisaniem. Zwiększa kontrast, nasycenie, stosuje odszumianie i wyostrzanie. Są lekkie i gotowe do publikacji.
RAW – to surowe pliki fotograficzne a dokładnie zrzut zapisanego obrazu z matrycy aparatu cyfrowego. Zachowują więcej szczegółów w światłach i cieniach. Wymagają wywołania w programie, ale dają większe możliwości edycyjne.
W praktyce: z RAW łatwiej uratować przepalone niebo i wydobyć detale z cieni, czy uzyskać naturalny kolor skóry. Praktycznie nie jest to możliwe na powtórnie obrabianym JPG.
Rozszerzenia plików fotograficznych RAW
Producenci aparatów cyfrowych używają własnych formatów RAW:
.CR2/.CR3 – Canon
.NEF/.NRW – Nikon
.ARW – Sony
.RAF – Fujifilm
.ORF – OM System
.RW2 – Panasonic
Co tak naprawdę zapisuje RAW?
Pełne dane o jasności matrycy
Metadane o ekspozycji czyli ISO, czas migawki i użyta przysłona
Informacje o balansie bieli, które można bezstratnie modyfikować.
Profil obiektywu – korekcja dystorsji, winetowanie
To co w jpg jest z góry ustalone (kontrast, redukcja szumu, wyostrzanie) w RAW jest tylko punktem startu do własnej edycji.
Kiedy robić pliki fotograficzne w RAW?
Sceny o dużym kontraście np. jasne niebo ciemny pierwszy plan.
Fotografia nocna, wnętrza, śluby
Portret dla precyzyjnego doboru koloru skóry
Gdy liczy się szybkość (reportaż, sport) – JPEG potrafi wygrać lekkością, mniejszym obciążeniem. Złoty środek – ustaw RAW + JPEG
Przepływ pracy z plikami RAW .
Ustawienia aparatu – włącz RAW lub RAW +JPEG
Import i backup – skopiuj materiał na dysk, zrób jego kopię dla bezpieczeństwa wykonanego materiału. Nie usuwaj plików nośnika, na którym powstały.
Wywoływanie – (Lightroom Classic, Capture One, DxO, Darktable, RAW/Therapee)
Dostosowanie:
WB – balansu bieli
Ekspozycja
Krzywe / Kontrast
Światła / Cienie
Kolor / HSL
Detale – szum i ostrość
Korekcja obiektywu
Lokalne maski
Eksport plików fotograficznych
Web / Socjal – JPEG sRGB jakość 80-90
Druk / Retusz – Tiff lub PSD 16 bit
Archiwum – DNG dla stabilności i oszczędności miejsca
Najczęstsze błędy przy plikach RAW
- Przepalone światła niestety obraz w tych miejscach jest nie do odzyskania
- Za ciemna ekspozycja i późniejsze wydobywanie szczegółów z cieni powoduje powstanie szumu w ciemnych partiach obrazu.
- Nadmierne odszumianie i wyostrzanie – plastikowa skóra efekt halo
- Zła przestrzeń barwna przy eksporcie – proponuję sRGB sprawdza się necie i przy druku
RAW w smartfonach
W trybie PRO wiele telefonów zapisuje DNG (otwarty format plików RAW, który bezstratnie zapisuje surowe dane z matrycy aparatu wraz z metadane zapewniając szeroką kompatybilność). To świetny na nocne ujęcia i sceny o wysokim kontraście; wymaga jednak obróbki w aplikacji np. Lightroom Mobile
Podsumowanie
Jeśli zależy Ci na jakości i pełnej kontroli edycji, pliki fotograficzne RAW, będą najlepszym wyborem. Dają największy potencjał w postprodukcji bezpieczny zapas na przyszłe wydruki czy komercyjne realizacje
